|
Yürürlük Tarihi : 01.02.2009
A- SİGORTANIN KAPSAMI
A.1- Sigortanın Konusu
Bu sigorta sözleşmesi ile kararlaştırılan
kredili satış ve kredili hizmet işlemlerinde
alıcının; A.1.1. İflas etmesi,
A.1.2. Tüzel kişi olması halinde, borçlarını
ödeyememesi nedeniyle hakkında tasfiye kararı
alınması,
A.1.3. Borçlarının ödenmesi ile ilgili olarak
bir mahkeme veya yetkili bir resmi merci
tarafından tüm alacaklıları bağlayan kısıtlayıcı
bir karar alınması,
A.1.4. Borç ödemede acze düşmesinin belgelenmesi
veya bu durumun sigortacı tarafından kabul
edilecek başka bir şekilde kanıtlanması
suretiyle yapılan icra takibinin sonuçsuz
kalması,
A.1.5. Borçları ile ilgili konkordato ilan
etmesi ve hukuki olarak yukarıda belirtilen
durumlara eşdeğer görülen diğer haller sonucu
satıcı konumundaki sigortalının Türkiye
Cumhuriyeti sınırları içinde yaptığı satışların
bedelini kısmen veya tamamen alamaması nedeniyle
uğrayacağı maddi zararlar,
A.1.6. Ayrıca sözleşme olması şartı ile;
yukarıda sayılan hallerin dışında alıcının
sözleşmede kararlaştırılan şartlarla mal veya
hizmet bedelini ödememesi (temerrüt) hali
teminat altına alınmıştır.
Teminat poliçede belirtilmek şartıyla yukarıda
sıralanan riziko gruplarından sadece biri veya
birkaçı veya tamamı için verilebilir.
A.2- Tanımlar
Bu genel şartlarda geçen:
Azami
Faturalama Dönemi: İhracat satışlarında
malların sevk edilmesi ve hizmetlerin sunulması,
yurt içi satışlarda ise malların teslim edilmesi
ve hizmetlerin sunulmasından itibaren faturanın
kesilmesi için geçen azami süreyi,
Vade Tarihi:
Alıcı ile yapılan sözleşmede belirtilmesi
gereken veya fatura ile alıcı tarafından taahhüt
edilen borcun ödeme gününü gösteren tarihi,
Uzatılmış
Vade Tarihi: Vade tarihinin uzatıldığı
yeni ödeme tarihini,
Borç:
Alıcı ile yapılan sözleşmede altında alıcının
sigortalıya ödemek durumunda olduğu bir veya
birden fazla fatura bedelini,
Alıcı:
(Değişik-Yürürlük:25.08.2011) Mesleki
faaliyeti çerçevesinde hareket eden ve sigorta
sözleşmesi kapsamında sigortalı tarafından
gönderilen mal ve/veya verilen hizmetlerin
bedellerinin ödenmesinden sorumlu olan
gerçek/tüzel kişiyi,
Vesaik
Mukabili Satış: Satış şartları
doğrultusunda, ancak söz konusu mal ile
bağlantılı ödemelerin tam ve eksiksiz olarak
yapılması sonrasında, efektif ödeme
dokümanlarının alıcıya ulaşmasından sorumlu
bankaya veya diğer yetkili aracıya verilmesine
kadar malların üzerinde satıcının kontrol
hakkının sürdüğü satış işlemini,
Kredi Limiti:
Sigortacının herhangi bir alıcı ile
ilgili olarak üstlendiği azami sorumluluk
tutarını,
Teslimat:
Malların alıcı veya onun adına hareket eden kişi
adına belirtilen yerde ve koşullarda hazır
edilmiş olması, vesaik mukabili satışlarda ise
malla ilgili dokümanların teslim yerine ulaşması
ile teslimatın gerçekleştirilmiş olacağını,
Sevkıyat:
Ürünlerin satış sözleşmesinde
belirtilen teslim yerine taşıyacak üçüncü
taraflara teslim edilmesi halini,
Vadesi Geçmiş
Borç: Bir satış veya hizmet sözleşmesi
ile bağlantılı borcun satış veya hizmet
sözleşmesi içinde veya başka bir şekilde
belirtilen tarihte ödenmemesi,
Borçlu
Alıcıdan Yapılan Tahsilatlar: Tazminat
ödemesi öncesinde veya sonrasında, aralarında
sınırlama olmaksızın alıcının sigortalıya veya
sigorta şirketine yaptığı ödemeler; geç ödeme
sonrasında sigortalının veya sigortacının aldığı
faiz ödemeleri, sigortalının veya sigortacının
elindeki teminatların çözülmesinden veya paraya
çevrilmesinden elde edilen gelirler; alıcının,
sigortalı bilgisi ve kabulü doğrultusunda
düzenlediği her türlü iade faturası; alıcı veya
sigortalı tarafından takas beyan edilmiş olması
sonucunda elde edilen değer; malın satış
faturasında belirtilen değerinin %50’sinden
(anlaşma ile başka bir oran belirtilmemiş ise)
az olmamak kaydı ile sigortalının geri
alabileceği veya elden çıkarmayabileceği
malların, paraya çevrilmesinden elde edilen
tutar da dahil, alıcı veya üçüncü taraflardan
alınan miktarları,
Temerrüt:
Borcun alıcı tarafından kararlaştırılan
vadede ödenmemesini ifade eder.
A.3- Sigorta Sözleşmesinin Kapsamı
Teminat, sigortalının muhtelif alıcılarla
yaptığı sözleşmelere göre faturalandırılan ve
bedeli özel şartlarda belirlenen azami vade
süresi içinde ödenmesi kararlaştırılan mal ve
hizmet satışlarına uygulanır. Aksi
kararlaştırılmadıkça, sigortalı ile alıcılar
arasında düzenlenen satış sözleşmelerine göre
yapılan tüm satışların sigorta kapsamında
bulunması esastır. Sigortalı bu amaçla, söz
konusu satış sözleşmeleriyle ortaya çıkan
cirosunu özel şartlarda belirlenen usullere göre
sigortacıya beyan eder.
Aksi kararlaştırılmadıkça sigorta teminatı,
sigorta süresi içinde yurtdışına sevk edilmiş
olan mallar veya hizmetler veya yurtiçinde
teslim edilmiş olan mallar ve hizmetlerden doğan
alacakları, bu mal veya hizmetlerle ilgili
faturaların, sigorta süresi dahilinde ve azami
faturalama dönemi içinde düzenlenmiş olması
kaydıyla kapsar.
A.4- Sigorta Sözleşmesinin Süresi ve Teminatın
Başlaması
Sigorta sözleşmesi özel şartlarda belirtilen
süre için tanzim edilmiştir. Sigorta, poliçede
başlama ve sona erme tarihleri olarak yazılan
günlerde, aksi kararlaştırılmadıkça, Türkiye
saati ile öğlen saat 12.00'de başlar ve öğlen
saat 12.00'de sona erer.
Aksi kararlaştırılmadıkça teminat, sigorta
sözleşmesi süresi içinde olması ve faturaların
azami faturalama dönemi içinde düzenlenmiş
olması kaydıyla, ihracat satışlarında malların
sevk edilmesi ve hizmetlerin sunulması, yurt içi
satışlarda ise malların teslim edilmesi ve
hizmetlerin sunulması ile başlar.
Konsinye satış, gümrük antreposunda satış ve
ticari fuarda tanıtım esnasındaki satışlarda,
satış sözleşmesinin konusunu halen Türkiye
Cumhuriyeti sınırları dışında bulunan malların
teşkil etmesi ve satışın sigorta sözleşmesinin
kapsadığı bir ülkede mukim bir alıcıya yapılması
hallerinde teminatın işlerlik kazanması için
sigortalının faturayı sigorta süresi içinde
tanzim etmiş olması şarttır.
A.5- Teminatın Tesisi ve Tadili
Sigortalı bu genel şartlarda içeriği tanımlanan
satış sözleşmelerine ilişkin olarak her bir
alıcının onaylanması ve söz konusu alıcılara
kredi limiti tahsis edilmesi amacıyla
sigortacıya başvurmakla yükümlüdür.
A.5.1. Kredi Limiti Talebi İsmen Yapılmış
Alıcılar
Teminat, sigortacının yazılı olarak onayladığı
alıcılarla sigortalının yaptığı satış
sözleşmelerinden doğan alacakları için
geçerlidir. Sigortalı tarafından yapılan talebin
kabulü halinde sigortacı, bir kredi limit formu
ile söz konusu alıcı için tahsis ettiği kredi
limitini bildirir. Teminatın şartları ve
sigortacı tarafından alınması talep edilen
önlemler bu formda belirtilir.
Alıcıların onaylanması halinde teminat,
sigortalının ilgili alıcı için yaptığı kredi
limiti başvurusunun sigortacı tarafından
alındığı tarih itibariyle veya bu tarihten sonra
yapılan satışlar ile ilgili olarak ortaya çıkan
kredi rizikoları için geçerli olur.
Sigortalı, kredi limitinin artırılmasını
sigortacıdan talep edebilir. Bu talebin
onaylanması halinde, yeni kredi limiti onay
tarihinden itibaren geçerli olur.
A.5.2. Kredi Limiti Talebi İsmen Yapılmamış
Alıcılar
Teminat, özel şartlarda belirtilen haller için
sigortacının henüz ön onayını vermemiş olduğu
alıcılara yapılan satışlara da uygulanır. Ancak;
- Sigortacının alıcı için yapılan onay
başvurusunu daha önce reddetmemiş,
- Bundan önce alıcı ile yapılan alışverişlerde
her bir teslimat için ödemenin zamanında
yapılmış olması gerekir.
Kredi limiti
talebi ismen yapılmamış alıcılara tahsis edilen
kredi limitinin miktar ve koşulları özel
şartlarda belirtilir.
A.6- Sigortacının Ödeme Yükümlülüğü
Alıcının satış sözleşmelerinden kaynaklanan
borçlarını ödeyememesi sonucu sigortalının
uğradığı maddi zarar için, özel şartlarda daha
kısa bir süre belirlenmemiş olması halinde:
A.6.1. Alıcının iflası halinde, tazminat
talebinin tasfiye memuru tarafından kabulü şartı
ile veya B.2 maddesinde belirtilen müdahale
talebinin sigortacıya intikal etmesinden
itibaren beş aylık sürenin dolması ile,
A.6.2. Diğer hallerde müdahale talebinin
sigortacıya intikal etmesinden beş ay sonra,
A.6.3. Yukarıda belirtilen tüm hallerde, özel
şartlarda belirtilen meblağdan az olması
durumunda, müdahale talebinin sigortacıya
intikal etmesinden iki ay sonra, sigortacının
tazminatı ödeme yükümlülüğü doğar. Tek alıcıya
yapılan satışla ilgili sigorta sözleşmesinde
veya politik risklerde, yukarıdaki süreler özel
şartlarda değiştirilebilir.
A.7- Teminat Dışında Kalan Haller
Aşağıdaki nedenlerden birinin sonucunda doğrudan
veya dolaylı olarak satış bedellerinin
ödenmesini engelleyen veya geciktiren haller
sigorta teminatı dışındadır:
A.7.1. Bir Ayırım Olmaksızın Yurt içi ve İhracat
Satışlarında Teminat Dışında Kalan Haller
A.7.1.1. Herhangi bir nükleer yakıttan veya
nükleer yakıtın yanması sonucu nükleer
atıklardan veya bunlara atfedilen sebeplerden
meydana gelen iyonlayıcı radyasyonlar veya
radyo-aktivite bulaşmaları ve bunların
gerektirdiği inzibati ve askeri tedbirler (bu
bentte geçen yanma deyimi kendi kendini idame
ettiren herhangi bir nükleer ayrışım "füzyon"
olayını da kapsayacaktır),
A.7.1.2. Bedeli teslimden önce ödenen veya bir
banka ya da özel finans kurumu tarafından
teminat mektubu verilmek suretiyle teyit edilen
veya sigortalının ülkesindeki bir banka
tarafından gayrikabilirücu vesaik karşılığı
akreditif verilmek suretiyle teyit edilen satış,
A.7.1.3. Sigortalının, vekilinin,
yardımcılarının veya sigortalı adına hareket
eden herhangi bir kişinin satış sözleşmesi
hükümlerini yerine getirmemesi ihmali, hatası,
suistimali veya satış bedelini tahsil eden
herhangi bir bankanın iflası, ihmali veya
hatası,
A.7.1.4. Mal veya hizmet mübadeleleri, mal veya
hizmet karşılığı satışlar.
A.7.1.5. Biyolojik ve/veya kimyasal kirlenme,
bulaşma veya zehirlenmeler nedeniyle oluşacak
zararlar dahil olmak üzere, 3713 sayılı Terörle
Mücadele Kanununda belirtilen terör eylemleri ve
bu eylemlerden doğan sabotaj sonucunda oluşan
veya bu eylemleri önlemek ve etkilerini azaltmak
amacıyla yetkili organlar tarafından yapılan
müdahaleler sonucunda meydana gelen zararlar.
A.7.1.6. Ödenmemiş olan bir borç ile ilgili
olarak sigortalının olumsuz bilgi bildirimi veya
vadesi geçmiş borç bildiriminde bulunduğu veya
bulunmuş olması gereken alıcılara yapılmış olan
sevkıyat, teslimat veya hizmet sağlamadan doğan
zararlar.
A.7.1.7. Sigortalının, ödeme güçlüğü içine
düştüğünü bildiği alıcılara, yapılmış olan
sevkıyat, teslimat veya hizmet sağlamadan doğan
zararlar.
A.7.1.8. Vade tarihinden veya uzatılmış vade
tarihinden sonraki faiz, herhangi bir ceza veya
masraflar.
A.7.1.9. Malın evsafına ve durumuna veya satış
veya kredi anlaşması hükümlerine ilişkin olarak
sigortalı ile alıcı arasında ihtilaf çıkması,
A.7.2. Yurt içi Satışlarda Teminat Dışında Kalan
Haller
A.7.1 maddesinde sayılan hallere ilave olarak
aşağıdaki haller de teminat kapsamı dışındadır:
A.7.2.1. Savaş, düşman hareketleri, çarpışma
(savaş ilan edilmiş olsun, olmasın), ihtilal,
ayaklanma ve bunların gerektirdiği inzibati
askeri hareketler,
A.7.3. İhracat Satışlarında Teminat Dışında
Kalan Haller
A.7.1 maddesinde sayılan hallere ilave olarak
aşağıdaki haller de teminat kapsamı dışındadır:
A.7.3.1. Alıcının acentesinin veya mal bedelini
tahsil eden bankanın ödeme gücünü kaybetmesi
veya ödemeden kaçınması sebebiyle mal bedelinin
ödenmemesi,
A.7.3.2. İhracatçı veya alıcının ihracat ve
ithalat rejimi hükümlerini gereği gibi yerine
getirememesi sebebiyle ortaya çıkan zarar,
A.7.3.3. Vesaik mukabili satışlarda sigortalının
ilgili mevzuata veya teamüle uygun hareket
etmemesi sonucunda mal üzerindeki kontrolünü
kaybetmesinden doğan zararlar.
A.7.3.4. (Değişik- Yürürlük:25.08.2011) İlan
edilmiş olsun ya da olmasın, Birleşmiş Milletler
Güvenlik Konseyi Daimi Üyesi ülkelerinin ikisi
ya da daha fazlası arasındaki savaş hali.
A.8- Ek Sözleşme ile Teminat Altına Alınabilecek
Haller
(Değişik- Yürürlük:25.08.2011) Aşağıdaki haller
aksine sözleşme yoksa teminat dışındadır. A.8.1.
Deprem, yanardağ püskürmesi, sel ve su baskını,
yer kayması gibi doğal afetler,
A.8.2. Siyasi veya ekonomik bir olay veya
benzeri herhangi bir yasal veya idari önlem,
A.8.3. Sigortalının özel sektör dışında faaliyet
gösteren alıcılara yaptığı satış,
A.8.4. Sigortalının gerçek kişi olması halinde;
kendisinin, hısım ve akrabalarının, tüzel kişi
olması halinde; münhasıran sigortalının,
ortaklarının, iştiraklerinin ve yöneticilerinin;
hısım ve akrabalık, ortaklık, iştirak ve
yöneticilik ve benzeri bağlılıklar ile ilişki
içinde bulunduğu alıcılara yaptığı satışlar,
A.8.5. (Değişik- Yürürlük:25.08.2011)
Sigortacının muhtemel riziko hali nedeniyle
teminatı azaltması veya kaldırmasını takiben,
son altı ay içinde düzenlenen satış
sözleşmelerine ilişkin olarak, sigortalının
poliçede belirlenecek bir süre içinde yapmaya
mecbur olduğu teslimatlar için, daha önce
yürürlükte olan teminatın, sigortacının teminat
limitini azalttığı veya kaldırdığı alıcıya
ilişkin olarak A.1 maddesinde sayılan hallerden
birinin söz konusu olmaması kaydıyla devam
ettirilmesi.
A.9- Muafiyet
Sigortalının B.4 maddesine uygun olarak hesap
edilen zararının özel şartlara göre tespit
edilen kısmı sigortacının sorumluluğundadır.
Bakiye münhasıran sigortalının sorumluluğunda
kalır ve ayrıca sigorta ettirilemez. Aynı
şekilde kredi limitini aşan ve genel olarak
sigortacı tarafından teminata dahil edilmemiş
olan borcun tamamı, münhasıran sigortalının
sorumluluğunda kalır ve ayrıca sigorta
ettirilemez. Tespit edilen muafiyet sigorta
sözleşmesinde belirtilir. Özel şartlarda başka
bir şekilde belirtilmedikçe, sigortalının kredi
talebi ismen yapılmamış alıcılar için hesap
edilen zararının % 50'si sigortacının
sorumluluğundadır.
B- ZARAR VE TAZMİNAT
B.1- Muhtemel Zarar Hali ve Rizikonun
Ağırlaşması
Sigortalının, bir alıcının ticari veya mali
durumu ile ilgili herhangi bir olumsuz bilgiden
veya teslimat veya ödeme belgelerinin tevdiinde
herhangi bir zorluk veya olağan dışı bir
durumdan veya sözleşmenin ifası ile ilgili
teminatların tesisinden veya sigorta
sözleşmesinin kapsadığı bir zarara yol
açabilecek herhangi bir olaydan veya borç ile
ilgili bildirimlerden veya açılan davalardan
haberdar olur olmaz durumu sigortacıya
bildirmesi ya da sigortacının böyle bir durumu
saptaması muhtemel zarar halidir.
Muhtemel zarar halinde sigortacı, C.6 maddesinde
belirtilen esaslara uygun olarak ve
gerekçelerini belirterek bildirim yapmak
suretiyle, bir veya birden fazla alıcı ile
ilgili veya bazı sözleşme tipleri ile ilgili
teminatı azaltabilir veya kaldırabilir.
(Değişik- Yürürlük:25.08.2011) Sigortacının bu
şekilde teminatı azaltması veya kaldırmasını
takiben, son altı ay içinde düzenlenen satış
sözleşmelerine ilişkin olarak, sigortalının
belirlenecek bir süre için yapmaya mecbur olduğu
teslimatlar için daha önce yürülükte olan
teminat ek sözleşmeyle kaspama alınabilir.
Borç ile ilgili herhangi bir temerrüt hali,
sigortalı tarafından vade tarihinden veya
uzatılmış vade tarihinden itibaren 60 gün içinde
sigortacıya bildirilir. Bu süre özel şartlarda
belirtilmek kaydıyla vade veya uzatılmış vadeden
itibaren 30 güne indirilebilir.
Bu bildirim yapılmadığı takdirde sigortalı
teminattan yararlanma hakkını kaybeder.
Alıcının iflası başlamış veya tasfiye memuru,
yediemin veya ilgili makam tayin edilmişse ya da
vade tarihinden veya uzatılmış vade tarihinden
itibaren 30 gün içinde borcun tam olarak
ödenmemiş olması durumunda, sigortacı tarafından
açıkça yetki verilmedikçe, sigortalı söz konusu
alıcı ile ilgili olarak herhangi bir teslimat
yapamaz veya vade tarihinin uzatılmasını kabul
edemez.
Muhtemel zarar bildiriminden sonra yapılacak
herhangi bir tahsilat derhal sigortacıya
bildirilir.
B.2- Müdahale Talebi
Sigortalı her bir muhtemel zararla ilgili olarak
sigortacının müdahale etmesini istemek (müdahale
talebinde bulunmak) zorundadır.
Müdahale talebinin yapılması gereken en geç
tarih özel şartlarda belirtilir. Bu tarih,
fatura vadesini izleyen 30 uncu gün ile vadesi
geçen borç bildiriminden sonraki 60 ıncı gün
arasındaki bir gün olarak belirlenir.
Bununla beraber, sigortalı, tek alıcının söz
konusu olduğu poliçelerde, müdahale talebini, en
geç fatura vade tarihinden itibaren 30 gün
içinde göndermekle yükümlü olduğu gibi; alıcının
iflâsı halinde de, iflâsı öğrenir öğrenmez
müdahale talebinde bulunmak zorundadır.
Sigortalı müdahale talebi ile, sigortacının
sorumluluğu dışında kalan kısım da dahil olmak
üzere, borcun tamamına ilişkin olarak sahip
olduğu hakların kullanılması hususunda
sigortacıyı tam yetkili kılar ve kendi adına
hareket edilmesini teminen her türlü yetki
belgesini ve vekaleti sigortacıya verir.
Müdahale talebinin sigortacıya intikal etmesi,
sigorta sözleşmesiyle ilgili bir tazminat
talebinde bulunulması anlamına gelir.
B.3- Tazminatın Şartları
Sigortalıya tazminat talep etme hakkını veren
zararın sigorta edilmiş bir riskin sonucu olması
ve zarara sebep olan olayın meydana gelmesinden
önce onaylanmış kredi limit formunda belirtilen
tüm koşulların yerine getirilmiş olması
zorunludur.
Sigortalının alacak tutarı veya haklarının
geçerliliğinin ihtilaflı olduğu hallerde
tazminatın ödenmesi, bu ihtilafın kesinleşmiş
bir mahkeme veya hakem-bilirkişi kararı ile
sonuçlanmasına kadar ertelenir. Bu hüküm,
sigortalının alıcıya olan borçlarından
kaynaklanan ihtilaflara da uygulanır.
B.4- Zararın Hesaplanması
Sigortacının sigorta sözleşmesi uyarınca
sigortalıya her bir hasarla ilgili olarak
ödeyeceği azami tazminat tutarı, aşağıda A ve B
başlıkları altında sıralanan kalemler arasında
mevcut olan farktır:
A: (ı) Sigortalının sattığı mal veya verdiği
hizmete ilişkin olarak düzenlediği fatura veya
faturaların KDV hariç tutarı
(ıı) Bu fatura tutarına ilave edilecek aşağıdaki
hususlar:
- Teminata dahil olduğu durumda KDV,
- Geç ödemeden kaynaklanan faiz, herhangi bir
ceza veya masraf hariç olmak kaydıyla, alıcının
sigortalıya ödemekle yükümlü olduğu ve
sözleşmede geçen paketleme, yükleme, navlun,
sigorta masrafları ve vergiler.
B: (ı) Sigortalı ve sigortacı tarafından borçlu
alıcıdan yapılan tahsilatlar,
(ıı) Borcun ödenmemesine bağlı olarak
sigortalının yapmaktan kurtulmuş olduğu
harcamalar
(ııı)Malların satışından elde edilen tutar.
Özel şartlarda, söz konusu malların satış
kabiliyetinin kısıtlı olduğuna ilişkin bir hüküm
bulunmadığı takdirde, bu malların satışından
elde edilen tutar fatura edilmiş meblağın %
50’sinden daha az olamaz.
B.5- Tazminat Tutarı, Ödenmesi ve Sonuçları
Ödenecek tazminat, alıcıya tahsis edilen kredi
limitiyle sınırlı olarak hesaplanan zarardan,
A.9 maddesine göre belirlenecek olan muafiyetin
düşülmesi suretiyle hesaplanır.
Sigortacının ilgili sigorta döneminde ödeyeceği
azami tazminat toplamı, özel şartlarda
belirtilen azami tazminat ödeme tutarı ile
sınırlıdır. Azami tazminat ödeme tutarı en büyük
alıcı limitinden düşük olmamak kaydıyla
sigortacı ve sigortalı arasında belirlenir.
Sigortacı, tazminatı, ödeme yükümlülüğünü
doğuran bilgi ve belgelerin kendisine
ulaşmasından itibaren en geç 30 gün içinde
sigortalıya ödemek zorundadır.
Tazminat ödemesinden sonra bu ödemenin herhangi
bir sebepten dolayı tamamen veya kısmen
ödenmemesi gerektiği ortaya çıkarsa söz konusu
tutar, sigortacının sigortalıya yapacağı bir
bildirim sonrasında 10 gün içinde sigortalıdan
tahsil edilir.
Rizikonun gerçekleşmesi halinde, taraflar
sigorta sözleşmesini feshetme hakkına sahiptir.
Taraflar, fesih hakkını ancak tazminat ödenmeden
önce kullanabilir.
B.6- Halefiyet
Sigortacı, ödediği tazminat tutarınca, hukuken
sigortalı yerine geçer. Sigortalı, sigortacının
açabileceği davaya yararlı ve elde edilmesi
mümkün belge ve bilgileri vermeye zorunludur.
İhracat kredi sigortasında sigortalının kambiyo
mevzuatından kaynaklanan yükümlülükleri her
halükarda kendi üzerinde kalır.
B.7- Rizikoya İlişkin Olarak Sigortalının
Yükümlülükleri
Sigortalı, bir alıcının ticari veya mali durumu
ile ilgili herhangi bir olumsuz bilgiden veya
teslimat veya ödeme belgelerinin tevdiinde
herhangi bir zorluk veya olağan dışı bir
durumdan veya sözleşmenin ifası ile ilgili
teminatların tesisinden veya sigorta
sözleşmesinin kapsadığı bir zarara yol
açabilecek herhangi bir olaydan veya borç ile
ilgili bildirimlerden veya açılan davalardan
haberdar olur olmaz durumu sigortacıya
bildirmekle yükümlüdür.
Sigortalının bu sigorta kapsamında yükleneceği
rizikonun tayini için sigortacıya yardımcı
olması ve rizikoyla ilgili olarak bildiği tüm
ayrıntıları sigorta sözleşmesinin yürürlüğe
girmesinden önce sigortacıya iletmesi
zorunludur.
Sigortalı, satış işlemine başlarken ve devamında
rizikonun tutarı ve süresini de dikkate alarak
azami dikkati göstermekle ve bütün işlemleri
sigortalı değilmişçesine aynı dikkat ve özenle
yürütmekle yükümlüdür.
Sigortalı, sigortacının önceden yazılı izni
olmaksızın alıcının borcu ile ilgili herhangi
bir haktan veya teminattan feragat edemez,
tamamen veya kısmen iskonto kabul edemez ve
borçla ilgili herhangi bir anlaşmaya, uzlaşmaya
giremez veya herhangi bir düzenleme yapamaz.
Ancak sigortalı, sigortacının ön izni olmaksızın
sigortacıya bilgi vererek alıcının kabul ettiği
son kredi şartlarıyla belirlenen son ödeme
süresini, özel şartlarda belirtilen ödeme
süresini aşmamak kaydıyla uzatabilir.
Sigortalı, alıcının vade tarihinde ödeme
yapmaması halinde borçla ilgili zararı gidermek
veya asgariye indirmek üzere gerekli tüm
önlemleri sigortalı değilmişçesine almak ve bu
durumla ilgili olarak sigortacının vereceği
bütün talimatları yerine getirmekle, alıcı
kefiline veya herhangi bir üçüncü kişiye karşı
olan hakları da dahil olmak üzere borçla ilgili
bütün haklarını korumak için gerekenleri
yapmakla yükümlüdür. Bu yükümlülükler tazminatın
ödenmesinden sonra da devam eder. Alınan
önlemlere ilişkin giderler, bu önlemler faydasız
kalmış olsa bile sigortacı tarafından ödenir .
Sigortalı sözleşme ile ilgili haklarını ve
yükümlülüklerini yerine getirdiğinin ispatı
amacıyla, sigortacının talep edebileceği bütün
bilgi ve belgeleri sigortacıya temin eder.
Sigortalı, sözleşme ile ilgili olarak sigortacı
tarafından yapılacak incelemelere izin verir.
B.8- Tazminat Hakkının Eksilmesi veya Düşmesi
Sigorta ettiren B.7 maddesinde sayılan
yükümlülüklerini yerine getirmez ve bunun sonucu
zarar miktarında bir artış olursa, sigortacının
ödeyeceği tazminattan bu suretle artan kısım
indirilir.
Sigorta ettiren, kasten yükümlülüklerine uymaz
ve zarar miktarını kasten arttırıcı eylemlerde
bulunursa, bu poliçeden doğan hakları düşer.
B.9. Alacak Hakkı Üzerindeki Tasarruflar
Sigortalı, sigorta sözleşmesi uyarınca
sigortacıya karşı sahip olduğu tazminat
alacağını ancak sigortacının yazılı onayı ile
başkasına temlik edebilir. Temlik işlemi
sigortalının iş bu sözleşmeden kaynaklanan
yükümlülüklerinin hiçbirini ortadan kaldırmaz.
Tazminat alacağını devralmış kişi, tazminat
ödemesi ile ilgili olarak sigortalıdan daha
fazla bir hakka sahip olamaz ve sigortacının
işbu sözleşmeden doğan tüm hakları, temlikten
hiçbir şekilde etkilenmeksizin, aynen geçerli
olmaya devam eder.
Sigortalının yukarıdaki koşullar çerçevesinde
tazminat alacağını devretmiş bulunduğu kişi, bir
finansal kurum olduğu taktirde, sigortalı,
sigortacının onayı ile bu finansal kuruma
sigorta sözleşmesinden doğan borçlarını da nakil
edebilir.
B.10. Değişikliklerin Bildirilmesi
Sigortalı yasal statüsünde veya faaliyetlerinin
nitelik yahut kapsamında önemli bir değişiklik
olduğunda, bunu en geç 15 gün içinde sigortacıya
bildirmekle yükümlüdür. Sigortalının ödeme
güçlüğü içinde olması veya faaliyetlerine son
vermesi durumunda, sigortacı, söz konusu olayın
ortaya çıktığını öğrendiği tarihten itibaren en
geç sekiz gün içinde iş bu sözleşmeyi sona
erdirme hakkına sahiptir.
(Değişik- Yürürlük:25.08.2011) C.2. maddesinin
diğer hükümleri saklıdır.
C.1- Sigorta Priminin Ödenmesi ve
Sigortacının Sorumluluğunun Başlaması
Sigorta primi, özel şartlarda belirlenen her
dönem itibariyle, sigortalının yine özel
şartlarda belirtilen usullere göre sigortacıya
beyan etmesi kararlaştırılan satış
sözleşmelerinden oluşan cirosu esas alınarak
belirlenir.
Ancak, sigortalı özel şartlarda belirlenen her
dönem için, asgari bir prim ödemek zorundadır.
Sigortalının, özel şartlarda belirlenen her
dönem itibariyle beyan etmesi kararlaştırılan
cirosu esas alınarak belirlenen primin, aynı
döneme karşılık gelen asgari primden fazla
olması halinde, asgari primi aşan kısım
sigortalıdan tahsil edilir.
Sigortacının sorumluluğu, asgari primin
tamamının veya taksitle ödenmesi
kararlaştırılmış ise ilk taksitin poliçenin
tesliminde ödenmesi ile başlar. Aksi
kararlaştırılmadıkça, asgari primin tamamının
veya ilk taksitin ödenmemesi halinde, poliçe
teslim edilmiş olsa dahi sigortacının
sorumluluğu başlamaz ve bu şart poliçeye
yazılır.
Taksitle ödenmesi kararlaştırılmış olan asgari
primin ve sigorta prim taksitlerinin ödeme
zamanı, miktarı ve vadesinde ödenmemesinin
sonuçları poliçe üzerine yazılır veya poliçe ile
birlikte yazılı olarak sigortalıya bildirilir.
Sigortalı, prim taksitlerinin herhangi birini
vadesinde ödemediği takdirde temerrüde düşer.
Prim ödeme borcunda temerrüde düşülmesi halinde
Borçlar Kanunu hükümleri uygulanır.
Sigortacının ödeme yükümlülüğü doğduğu taktirde,
poliçede belirtilmiş olması kaydıyla,
sigortalının cirosu esas alınarak belirlenecek
primin, sigortacının ödemekle yükümlü olduğu
tazminat tutarını aşmayan kısmı muaccel hale
gelir.
C.2- Sigortalının Sözleşme Yapıldığı Sırada ve
Sözleşme Süresince Beyan Yükümlülüğü
C.2.1. Sigortacı sigorta sözleşmesini,
sigortalının beyanı ile teklifname, teklifname
yoksa poliçe ve eklerinde yazılı sorulara
verdiği cevaplara dayanarak yapar.
C.2.2. Sigortalının sözleşme yapıldığı sırada ya
da sözleşme süresi içinde beyanı gerçeğe aykırı,
yanlış veya eksik ise ve bu durum, sigortacının
prim kaybına neden oluyor, sözleşmeyi
yapmamasını ya da daha ağır şartlarla yapmasını
gerektiriyorsa, sigortacı durumu öğrendiği
tarihten itibaren bir ay içinde sözleşmeden
cayabilir veya sözleşmeyi yürürlükte tutarak
aynı süre içinde prim farkını talep edebilir.
Sigortalı, talep edilen prim farkını kabul
ettiğini sekiz gün içinde bildirmediği takdirde
sözleşmeden cayılmış olur. Ancak, prim farkının
kabul edilmemesi nedeniyle sözleşmeden
cayılması, sigortacının gerçeğe aykırı veya
eksik beyanı öğrendiği tarihten itibaren bir
aylık süre içinde söz konusudur.
(Değişik- Yürürlük:25.08.2011) Değişiklik,
rizikoyu hafifletici nitelikte ve daha az prim
uygulamasını gerektirir hâllerden ise; asgari
prim hariç, sigortacı bu değişikliğin yapıldığı
tarihten sözleşmenin sona ermesine kadar geçecek
süre için gün esasına göre hesap edilecek prim
farkını sigorta ettirene geri verir.
Sigortalının kasıtlı davrandığının anlaşılması
halinde sigortacının tazminat ödeme borcu
ortadan kalkar, bu durumu bilmeksizin ödenen
tazminat geri alınır. Sigortacı asgari primden
az olmamak üzere, o güne kadar bildirilen ciro
üzerinden hesaplanan prime hak kazanır.
C.2.3. Sigortalının kastının bulunmadığı
durumlarda, sigortacı tazminatı, tahakkuk
ettirilen prim ile tahakkuk ettirilmesi gereken
prim arasındaki orana göre öder.
C.2.4. Süresinde kullanılmayan cayma veya prim
farkını talep etme hakkı düşer.
C.3- Menfaat Sahibinin Değişmesi
Sigorta sözleşmesi süresi içinde menfaat
sahibinin değişmesi halinde, sözleşme hüküm
ifade etmeye devam eder ve sigortalının
sözleşmeden doğan hak ve borçları yeni hak
sahibine geçer. Değişiklik halinde, sigortalı ve
sigortanın varlığını öğrenen yeni hak sahibi
durumu 15 gün içinde sigortacıya bildirmekle
yükümlüdür.
Sigortacı değişikliği, yeni hak sahibi de
sigortanın varlığını öğrendiği tarihten itibaren
sekiz gün içinde sözleşmeyi feshedebilir.
Süresinde kullanılmayan fesih hakkı düşer.
Feshin hüküm ifade ettiği tarihe kadar geçen
sürenin primi gün esası üzerinden hesap edilir,
varsa fazlası yeni hak sahibine iade edilir.
Menfaat sahibinin değişmesi halinde, taraflarca
fesih hakkının kullanılmaması durumunda,
ödenmesi gereken prim borcundan sigortalı ile
yeni hak sahibi birlikte sorumludur.
Sigortalının ölümü halinde, sözleşmeden doğan
bütün hak ve borçlar yeni hak sahibine veya
sahiplerine geçer.
(Değişik- Yürürlük:25.08.2011) C.2. maddesinin
diğer hükümleri saklıdır.
C.4- Yasal Giderler
Sigortacı tarafından veya sigortacının onayıyla
sigortalı tarafından zarara ilişkin olarak
ödenen yasal giderler, özel şartlarda aksine bir
hüküm bulunmadıkça aşağıda belirtilen şekilde
karşılanır:
C.4.1. Yasal giderlerin özel şartlarda
belirtilen tutardan az olması halinde tümü
sigortacı tarafından karşılanır.
C.4.2. Yasal giderlerin özel şartlarda
belirtilen tutardan fazla olması halinde;
C.4.2.1. Tazminatın ödenmesinden önce sigortalı
tarafından yasal işlemlere ilişkin olarak veya
zararın azaltılması amacıyla ödenen giderler
zarar hesabında dikkate alınır;
C.4.2.2. Tazminatın ödenmesinden sonra ödenecek
olan giderler sigortacı tarafından karşılanır.
C.5- Soruşturma, İnceleme ve Müdahale Giderleri
Ödenecek primlere ilaveten sigortalı,
sigortacının alıcılar veya muhtemel alıcılar ile
ilgili olarak yapacağı veya yaptıracağı
soruşturma ve inceleme giderlerine özel
şartlarda belirlenen şekilde iştirak eder. Aynı
şekilde sigortalı, her bir müdahale talebi için
özel şartlarda tespit edilen bir tutarı ödemeyi
taahhüt eder.
C.6- Tebliğ ve İhbarlar
Sigortalının bildirimleri, sigorta şirketinin
merkezine veya sigorta sözleşmesine aracılık
eden acenteye yapılır.
Sigortacının bildirimleri de sigortalının son
bildirilen adresine noter eliyle veya taahhütlü
mektupla yapılır.
Taraflara imza karşılığı elden verilen mektup
veya telgrafla yapılan bildirimler de taahhütlü
mektup hükmündedir.
Alıcılar için belirlenen kredi limitleri,
güvenli elektronik imza kullanılarak ve
sigortalıya ulaştığı kanıtlanabilecek şekilde
elektronik ortamda gönderilebilir. Bu tür
bildirimler sigortalı açısından erişilebilir
olduğu andan itibaren yapılmış sayılır. Sigorta
şirketinin bu limitlere ilişkin olarak ayrıca
telefonla, elektronik posta ve sair her türlü
araçla bildirimde bulunması mümkündür.
C.7- Ticari ve Mesleki Sırların Saklı Tutulması
Sigortacı ve sigortacı adına hareket edenler bu
sözleşmenin yapılması dolayısıyla sigortalıya
ilişkin öğreneceği ticari ve mesleki sırların,
sigortalı ise sigortacı tarafından alınan
kararların saklı tutulmamasından doğacak
zararlardan sorumludurlar.
C.8- Yetkili Mahkeme
Sigorta sözleşmesinden doğan anlaşmazlıklar
nedeniyle sigortacı aleyhine açılacak davalarda
yetkili mahkeme, sigorta şirketinin merkezinin
veya sigorta sözleşmesine aracılık yapan
acentenin ikametgahının bulunduğu yerdeki,
sigortalı aleyhine açılacak davalarda ise
davalının ikametgahının bulunduğu yerdeki
ticaret davalarına bakmakla görevli mahkemedir.
C.9- Zamanaşımı
Sigorta sözleşmesinden doğan bütün talepler iki
yılda zamanaşımına uğrar.
C.l0- Özel Şartlar
Sigorta sözleşmesine bu genel şartlara aykırı
düşmemek ve sigortalının aleyhine olmamak
kaydıyla özel şartlar konulabilir.
|